“Ferrari” është filmi më i fundit i regjisorit të njohur Michael Mann. Me thënë të drejtën e nisa filmin disi me ngurrim pasi jam lodhur me trendin që zgjat prej më shumë se një dekade ku industria shfrytëzon ngjarje të bazuara në histori të “vërteta”. Filmat e tillë kanë qenë dhe do jenë gjithmonë dhe nuk kam asgjë kundër, po kur merr një medium artistik dhe e shfrytëzon për të shpërndarë një propagandë mediatike që ndryshon imazhin publik siç ndodh tek “Bohemian Rhapsody” dhe “Straight Outta Compton”, të dy këta filma ku producentët e bëjnë veten të duken sa më mirë ndërkohë që njollosin emrin dhe fytyrën publike të pjesëtarëve të grupeve që kanë vdekur, kjo gjë më duket e papranueshme. Nuk ndryshon asgjë mes kësaj dhe një propagande politike përveç shkallës së rëndësisë. Gjithsesi kur mendon se këta janë njerëz të vërtetë për të cilët bëhet fjalë atëherë do shtoja se është po aq e ulët dhe çnjerëzore.
Fatmirësisht, nuk i ndjeva dhe aq shumë këto influenca te “Ferrari” i Mann-it. Ngjarjet fokusohen në një periudhë të shkurtër dhe të caktuar në jetën e Enzo Ferrarit, themeluesit të kompanisë, shumë vite pasi kompania ka marrë emër, por e cila po kalon një faze kritike për vazhdimësinë e suksesshme të saj. Ferrari shfaqet si një njeri që jeton për garat me makina dhe që e përdor kompaninë dhe shitjen e makinave si një vegël që eliminon kostot e panumërta të sportit. Kamera është e mirë, aktorët të mirë, do dalloja mes tyre Penelope Cruz që mishëron të shoqen e egër dhe të vrazhdë të Ferrarit në mënyrë të shkëlqyer, duke përvetësuar të gjitha karakteristikat e grave italiane me atë personalitet të asaj kohe, me përjashtim të theksit që në disa vende më dukej se buronte nga spanjishtja, por ishte aq e shkëlqyer në çdo drejtim tjetër sa nuk arriti të më bezdiste. Trivia e vogël shtesë, të dy këta aktorë protagonistë, Adam Driver dhe Penelope Cruz kanë interpretuar një tjetër italian në 5 vitet e fundit edhe pse nuk janë italianë. Adam Driver luan Maurizio Gucci te “House of Gucci” (2021) dhe Penelope Cruz luan Donatella Versace te “American Crime Story” (2018).
Filmi rrjedh mirë dhe nuk të mërzit, në përgjithësi është konçiz dhe shfaq gjëra që lidhen mirë kundrejt kontekstit, si dhe përmban informacione me raste për të ruajtur njëfarë suspanse. Teknika të një filmi të mirë artistik, çka harrohet ndonjëherë prej filmave të tjerë të të njejtit lloj. Ka disa skena mjaft interesante dhe të këndshme si gara Mille Millia në rrugët e Italisë, si dhe një tjetër surprizë që nuk po e tregoj për të mos ia prishur përvojën lexuesit të këtyre radhëve dhe shikuesit të nesërm.
Me gjithë këto që përmenda filmi ka padyshim edhe defekte. Fillojmë nga më e dukshmja. Theksi i rremë italian. Nuk ka sens. Arsyeja pas kësaj është për të përcjellur atmosferë dhe ndjesinë se jemi në Itali, por më shumë se çdo gjë mendoj se shpërqëndron, sidomos kur një personazh kinse italian përmend një emër duke e shqiptuar gabimisht “Serxhio”, një amerikani nuk i thotë gjë, po për këdo që njeh italishten i vret veshin.
Ky fenomen ndodh vetëm në filma të ndodhur në Itali ose vende latine, imagjino sikur Joaquin Phoenix të fliste me theks të rremë francez në filmin Napoleon, shikuesit do ndaheshin në dy grupe, ata që qeshin me lot dhe ata që lotojnë nga nervat.
Filmi hapet me pamje të një gare gjatë atyre viteve me plane të prera si të kohës ku shohim Enzon duke garuar. Problemi me këtë është se planet ku shohim Enzon janë close up në fytyrë, me 100 km në orë, çka teknologjia e kohës nuk e mundëson, gjithsesi kjo është një kritikë e vogël dhe më shumë teknike. Personazhi i mamasë së Enzos m’u duk interesant dhe përgjatë filmit lëshon nja dy bomba të vogla, por harrohet pothuajse menjëherë dhe shumicën e kohës duket jashtë vendi dhe pa rëndësi për ngjarjet. Së fundmi do përmendja dy skena, që më kanë pëlqyer dhe habitur, por mendoj humbasin njëfarë peshe prej efekteve kompjuterike. Janë skena mjaft të forta, por mendoj se duket mjaft qartë dora e padukshme dixhitale, sado që më pëlqente ajo që po shihja nuk më gënjeu për as një sekondë se nuk ishte CGI. Jam i sigurt se jo kushdo ndan të njëjtin mendim me mua dhe vetë do shtoja se pavarësisht pakënaqësive të mia prapë nuk do e quaja CGI të dobët, por duke llogaritur peshën, rëndësinë dhe forcën e skenës, mendoj se është elementi më i dobët përbërës dhe e vetmja gjë që e përmban së arrituri nota shumë më të larta emocionale.
Duke e përmbledhur mund të them se ishte një përvojë mjaft e këndshme, sidomos për ata që janë të pasionuar pas garave me makina dhe historisë së tyre do t’i këshilloja të shkonin e ta shihnin në kinema. Dyshoj se do të zhgënjeheshin.
6.5 nga 10 yje
Gjon Muçi
