Sipas studiuesëve rastet e goditjeve në tru, njohur ndryshe në gjuhën e mjekësisë edhe si iktuse, janë shtuar globalisht me 70%. Sipas ekspertëve përgjegjës për këtë janë smogu, mbipesha edhe duhani. Ky është përfundimi ku ka mbërritur një studimi publikuar në revistën Lancet Neurology. Sipas këtij studimi, bazuar në analizën e programit kërkimor të Studimit të Barrës Globale të Sëmundjeve, Lëndimeve dhe Faktorëve të Rrezikut (GBD), vdekjet nga goditjet në tru u rritën me 44% (7.3 milionë në 2021), kurse paaftësia për shkak të kësaj sëmundjeje, u rrit me 32%. nga 121.4 milionë në vitin 1990 në 160.5 milionë në 2021-in.
Faktorët e rrezikut/ Sipas ekspertëve, goditja në tru është shumë e parandalueshme: 84% e barrës së kësaj ngjarje neurologjike në vitin 2021, i atribuohet 23 faktorëve të rrezikut të modifikueshëm, duke përfshirë ndotjen e ajrit, mbipeshën, hipertensionin, pirjen e duhanit dhe pasivitetin fizik. Faktorët e rrezikut metabolik, veçanërisht mbipesha, presioni i lartë i gjakut dhe kolesteroli i lartë i keq, kontribuojnë në 66-70% të barrës së goditjes në të gjitha vendet në vitin 2021, ndjekur nga faktorët e rrezikut mjedisor si ndotja, temperatura e ulët/e lartë, ekspozimi ndaj plumbit.
Në vitin 2021, pesë faktorët kryesorë globalë të rrezikut për goditje në tru ishin presioni i lartë i gjakut, ndotja e pluhurit të imët, duhani, kolesteroli i lartë dhe ndotja shtëpiake.
Nga studimi rezultoi gjithashtu se ndotja me pluhur të imët është një faktor rreziku për hemorragjinë subaraknoidale (hemorragji fatale të trurit), e krahasueshme me pirjen e duhanit.
Fjala e ekspertit: “Rritja e shpejtë e numrit të njerëzve që bëjnë goditje në tru, vdesin ose bëhen të paaftë për shkak të saj, sugjeron fuqimisht se strategjitë aktuale të parandalimit nuk janë mjaft efektive”, shprehet Valery Feigin, nga Universiteti i Teknologjisë në Auckland.
Por çfarë është një goditja në tru (iktusi)/ Goditja në tru është një patologji që ndodh kur pakësohet ndjeshëm ose kur ndërpritet furnizimi me gjak të oksigjenuar i trurit. Çdo vit ka 12 milionë raste të goditjes në tru (3 nga 4 në vendet me të ardhura të ulëta e të mesme), dhe mbi 7 milionë vdekje nga goditja në tru (që është shkaku i tretë kryesor i vdekjeve globalisht).
